Sunday, May 3, 2026

पालकत्व

*पालकांचे मार्गदर्शन - भाग २२*

_लहान मुलांच्या बलात्काराच्या घटना आणि पालकांची जबाबदारी._

लहान मुलींवरील लैंगिक अत्याचार हा केवळ गुन्हा नाही, तर एक गंभीर मानसशास्त्रीय आणि सामाजिक समस्या आहे. भारतात बाल लैंगिक अत्याचाराचे प्रमाण चिंताजनकरीत्या जास्त आहे आणि अनेक घटना अजूनही उघड होत नाहीत, कारण भीती, लाज आणि सामाजिक दबाव यामुळे मुलं बोलत नाहीत .

मानसशास्त्रीय दृष्टिकोनातून पाहिल्यास, अशा घटनांचा मुलींच्या मनावर खोल परिणाम होतो. त्यांना भीती, अपराधीपणा, कमी आत्मसन्मान, आणि दीर्घकालीन मानसिक आजार जसे की डिप्रेशन किंवा चिंता निर्माण होऊ शकते . 

अनेक वेळा मुलांना काय घडत आहे हे समजतही नाही, कारण त्यांची समज विकसित झालेली नसते. त्यामुळे ते स्वतःला दोष देतात किंवा शांत राहतात.

बहुतांश अत्याचार करणारे लोक अपरिचित नसतात, तर ओळखीचे, नातेवाईक किंवा विश्वासातील व्यक्ती असतात. त्यामुळे धोका बाहेरच नाही, तर घराच्या किंवा परिचित वातावरणातही असू शकतो . हे पालकांसाठी एक महत्त्वाचा इशारा आहे.

पालकांची जबाबदारी येथे अत्यंत महत्त्वाची ठरते. सर्वात आधी, मुलांशी खुलेपणाने संवाद ठेवणे गरजेचे आहे. “गुड टच” आणि “बॅड टच” याबद्दल योग्य वयात समजावून सांगणे आवश्यक आहे. संशोधनात दिसते की अनेक पालक या विषयावर बोलण्यास टाळाटाळ करतात, त्यामुळे मुलं असुरक्षित राहतात .

तसेच, मुलांच्या वागण्यात अचानक बदल, भीती, एकटे राहण्याची इच्छा किंवा कोणत्या व्यक्तीपासून दूर राहण्याचा प्रयत्न दिसल्यास पालकांनी ते गंभीरपणे घ्यावे. मुलांना दोष देण्याऐवजी त्यांना सुरक्षित वाटेल असे वातावरण तयार करणे महत्त्वाचे आहे.

शेवटी, पालकांनी केवळ संरक्षणच नाही तर विश्वासाचे नाते निर्माण करणे गरजेचे आहे. मुलांना हे जाणवले पाहिजे की काहीही घडले तरी ते मोकळेपणाने सांगू शकतात. जागरूक पालकत्व हेच अशा घटनांना रोखण्याचे सर्वात प्रभावी साधन आहे.

धन्यवाद!

*©️ राकेश वरपे | मानसशास्त्र तज्ज्ञ*

#parentingtips #nasrapurvictim #rakeshvarpe

0 comments: